Het verhaal van Marie-Josée

‘In het begin van 2014 bij het leegmaken van het ouderlijk huis, vonden wij in de keukenkastmama 2007 een schriftje waarin mijn moeder haar vlucht tijdens de Tweede Wereldoorlog beschreef’, schreef Kathy Bosmans mij enkele maanden geleden in een mail. Als ik de vier velletjes papier lees, besef ik meteen dat Marie-Josée (°1929) ze op haar oude dag heeft neergeschreven. ‘Ze wilde nog zo graag haar verhaal doorvertellen aan de jongere generatie’, licht haar dochter Kathy toe, ‘maar ze had er op het einde van haar leven geen kracht meer voor.’

Vandaag  is het twee jaar geleden dat Marie-Josée overleed. Haar verhaal is misschien maar een klein puzzelstukje in de grote geschiedenis, toch wil ik het niet verloren laten gaan.

Lees verder

260 jaar geleden: Aardbeving Lissabon 1 november 1755

Mais comment concevoir un Dieu, la bonté même,
qui prodigua ses biens à ses enfants qu’il aime,
et qui versa sur eux les maux à pleines mains?

Quel crime, quelle faute ont commis ces enfants
sur le sein maternel écrasés et sanglants?

Voltaire, Poème sur le Désastre de Lisbonne

De beroemde verlichte denker Voltaire stelde met dit gedicht een cruciale vraag: als God bestaat, waarom is er dan zo veel ellende?

terramoto-lisboaVoltaire was diep onder de indruk van wat Europa in 1755 was overkomen. Met zijn gedicht verwees hij naar een van de grootste drama’s uit onze moderne Europese geschiedenis: de aardbeving van Lissabon. Vandaag is het exact 260 jaar geleden dat de aarde beefde op zo’n tweehonderd kilometer westwaarts van de Portugese kust.Er volgde een tsunami die de kusten rond de Atlantische Oceaan overspoelde.

tsu1755LisbonTravelTime

De aardbeving en tsunami eisten in Portugal alleen naar schatting 40.000 slachtoffers. In Lissabon was de ravage het grootst. Om dit vergeten drama te herdenken reconstrueer ik aan de hand van de getuigenis van de Britse Charles Davy (°1722-1797) wat er die dag gebeurde.

Lees verder

Het verhaal van Gusta

‘Dit boek heb ik als kind willen gebruiken om mijn opstellen in te schrijven en enkele belangrijke dingen uit mijn schooltijd’, schreef de Antwerpse Gusta (Augusta) Adriaenssen op 1 juni 1940 in het schriftje dat ze net tot haar dagboek had omgedoopt. Geboren in het Nederlandse Uden in 1919, was ze met haar 21 jaar een vooraanstaande getuige geweest van de vlucht uit België in de meidagen van 1940.

dagboek moeke (2)

Op 1 juni vervolgde Gusta: ‘Doch zoals het vaak bij kinderen het geval is, is mijn boek vergeten geraakt en bleef hij onvoltooid liggen. Nu ga ik hem gebruiken, niet om mijn aangename herinneringen in op te tekenen maar wel hetgeen ik beleefd heb in de oorlog van 1940. Ons leger heeft zich reeds overgegeven als ik dit schrijf maar al de dagen staan mij nog helder voor de geest zodat ik zal schrijven vanaf de eerste dag.’

Vandaag is Gusta 96 jaar. Ze begint heel veel te vergeten. Toch leeft ze nog altijd met de vlucht in mei ’40 en vooral het gemis van haar gemobiliseerde echtgenoot Jules (Julius) Van den Bergh.

Jules en Gusta

Dit soms bijzondere, maar evengoed gewone verhaal wil ik doorvertellen. Hieronder kunnen jullie een bewerkte versie van het dagboek lezen. Met dank aan Gusta en haar familie, in het bijzonder Christiane Budts.

Wil je meer lezen over het dagelijkse leven tijdens WO2, klik dan hier voor meer info over mijn boek Zo was onze oorlog

Een geschiedenis van de meidagen van ’40 lees je via deze link.

Lees verder

70 jaar geleden: Atoombom op Nagasaki

Drie dagen na Hiroshima (meer info) dropten de Amerikanen een tweede atoombom op een Japanse stad. Ditmaal was de historische havenstad Nagasaki het doelwit. Het resultaat: opnieuw tienduizenden burgerdoden en een stad tot puin herleid. Naar schatting 90.000 burgers overleden ten gevolge van de bom.

In tegenstelling tot de aanval op Hiroshima is het verhaal van Nagasaki veel minder bekend. Hieronder vertaal ik het interview van Sashiko Matsuo (°1933), dat ik vond op YouTube (deze link).  Lees verder

70 jaar geleden: Atoombom op Hiroshima

Een bom, een flits, een onbeschrijflijke hitte en 237.000 doden.

6 augustus 1945 was een van de donkerste pagina’s uit onze geschiedenis. Na maandenlange terreurbombardementen die honderdduizenden Japanse burgerdoden eisten, besloot de Amerikaanse overheid – ondanks massaal protest van onder meer de wetenschappers die de bommen hadden uitgevonden – om de Japanse stad te vernietigen met een atoombom. Drie dagen later volgde een tweede aanval en werd ook Nagasaki met de grond gelijk gemaakt.

hiroshima_child

Lees verder

Mei 1915: De regeltjesoorlog

Vandaag honderd jaar geleden… was Vlaanderen in de ban van allerlei pestmaatregelen van de Duitse bezetters. Zo waren er allerlei verboden, gedwongen leveringen aan het leger en werd de bevolking verplicht in de eigen gemeente te blijven. Voor alles had je de juiste papieren nodig, voor vele verplaatsingen een officiële toelating. De dagboekschrijvers uit Oorlogsdagen penden hun frustraties neer in hun schriftjes, hieronder enkele fragmenten.

Lees verder

Het verhaal van Frans Driesen

Frans DriesenFrans werd in 1922 geboren en door die geboortedatum beleefde hij op zeventienjarige leeftijd een ongelofelijk avontuur. Toen de Duitsers op 10 mei 1940 ons land aanvielen, woonde Frans bij zijn ouders in Hoboken, samen met zijn oudere broers Felix (°1917) en John ‘Djon’ (°1920). Sinds de mobilisatie van september 1939 na de Duitse inval in Polen, klonk de oorlogsdreiging steeds luider. De drie broers werden nog niet onder de wapens geroepen, maar zagen wel hoe de net iets oudere mannen naar de kazernes moesten. Maandenlang beheersten oorlogsvoorbereidingen het straatbeeld in Hoboken.

Dit verhaal is een van de duizenden. Wil je meer weten? Dan is ons boek Van onze jongens geen nieuws iets voor jou!
Lees verder

Zeventig jaar geleden: V-bom op Cinema Rex

cover-lowresIn september 2016 verscheen met Elke dag angst mijn geschiedenis van de V-bommen, met een uitgebreid hoofdstuk over de Rex. Meer info vind je via deze link.

 

Meer info over de inslag op de Rex, vind je via deze link.

Op 16 december 1944 bezocht Camiel De Vree (°1929, Antwerpen) met zijn vriend Raymond de Antwerpse bioscoop Rex. De twee gingen de Amerikaanse kaskraker The Plainsman met Buffalo Bill te bekijken: ‘Het was alsof ik een voorgevoel had, want toen we toekwamen, merkte ik nog op: “Hotel Beaulieu ziet er nogal een stevig gebouw uit, als er iets gebeurt, kunnen we langs daar vluchten.” Binnen zat er al veel volk. Wij namen plaats op de begane grond, op de achtste rij. Ik zat op de hoek, Raymond zat naast mij. De film liep reeds tegen het einde. In die tijd kon men binnenkomen wanneer men wou, want een film werd steeds herhaald. Na een tijd stond de man naast Raymond op. Wij zijn toen elk een plaats opgeschoven, want voor ons zaten twee grote Engelse militairen die mijn zicht een beetje belemmerden. Rond 15u15 was Buffalo Bill aan een paal vastgebonden, maar hij had zijn revolvers nog. Net op het moment dat hij die wou trekken, viel de V2.’ Om 15u23 barstte de hel los.

unnamed-2Als je een filmpje meepikt in de UGC op de De Keyserlei, denk dan even aan wat er zeventig jaar geleden gebeurde. Bijna onzichtbaar, op de grond in de zij-ingang staat een herdenkingsmonument voor de V2 op Cinema Rex

Lees verder